[ 
.. 30 31 32 33 34 35
36 37 38 39 .. ] 
Fotoğraflar
ve yazı:
Abdurrahman Aksoy
Abdurrahman Aksoy
www.midyat.net
kurucusu
[ .. 30 31 32 33 34 35
36 37 38 39 .. ]
Mardin'e 1.5 saat uzaklıkta yer alan Midyat, taş konakları, kemerli
geçitleri, Süryani kiliseleriyle bir or-taçağ kentini andırır.
Midyat'ın gü-nümüze ulaşan çokkültürlü yapısı tarih boyunca burada
izlerini sür-dürmeye devam ediyor. Yöre hal-kının Türkçe, Kürtçe,
Arapça ve Süryanice gibi farklı dilleri konuşmaları bu kültürel yapının
en güzel örneklerinden.
Kentin adı İsa'dan önce 9. yüz-yıla ait Asur tabletlerine göre "Ma-ğara Kenti" anlamına gelen "Mati-ate"den geliyor. Yukarı Mezopo-tamya'nın önemli bir yerleşim mer-kezi özelliğine sahip olan Midyat; Akatlar, Asurlular, Hititler, Urartu-lar, Persler, Makedonyalılar ve Ro-malılar gibi uygarlıkların egemenliğine sahne olan bir kent. 640'lı yıllardan başlayarak Arap akıncıla-rın etkisi altına giren Midyat'ta, sı-rasıyla Emeviler, Abbasiler, Artuk-oğulları, İlhanlılar, Akkoyunlular ve Safeviler hüküm sürer. Özellikle Abbasilerin yöreye hakim olmasıyla birlikte çok geniş bir imar hareketi başlayan Midyat köylerinin büyük bir kısmı, Abbasilerin en parlak dö-nemini yaşadığı Sultan Harun Reşit zamanında kurulur.
Estel ve eski Mid-yat olarak bilinen ve birbirlerine 3 km. uzaklıktaki iki ayrı yerleşim yeri ve do-kuz mahalleden olu-şan Midyat'ın arazisi çıplak ve sert görü-nüşlü, kumlu, killi kal-kerli kapalı derin vadi ve tepelerden oluşu-yor. Karasal iklimin hakim olduğu Mid-yat'ta yağışlar genellikle ilkbahar ve sonbahar mevsimlerinde görülür. Yörenin bitki örtüsünü step şeklinde meşelikler oluşturu-yor.
Geçmişten günümüze Midyat in-sanı, geçim kaynağını çiftçilik, hayvan yetiştiriciliği ve el sanatlarından sağlar. Midyat'ın geleneksel el sa-natları taş işlemeciliği , gümüş işlemeciliği (telkari), bakırcılık, kilim dokuma, kumaş boyama, çömlekçilik, kuyumculuk günümüzde önemini korumaya devam ediyor. Eski çağlarda var olan gümüşçülük ve taş işçiliği Süryanilerin elinde yükselip bugüne gelmiş.
20. yüzyılın ilk yarısında Mid-yat'ta on bin kadar Süryani yaşı-yordu. 1960'lı yıllarda ekonomik nedenlerden ötürü başlayan Sürya-ni göçü 1970 ve 1980'li yıllarda terör nedeniyle daha da hız kazan-dı. Bugün kentte yaşayan Süryani aile sayısı 60'ı geçmiyor.
Midyat'ı çevreleyen bölge Sür-yanilerin kutsal toprakları kabul ediliyor. Kendi dillerinde "Turabdin" denen bölge Süryanice "Allah'ın kölelerinin dağı" anlamına geliyor. Süryanilerin dünyaca ünlü kutsal dini merkezlerinden olan Deyrul Umur Manastırı'nda Mer-yem Ana Kilisesi, Kırk Şehitler Kili-sesi, Kartminli Smuel Kilisesi sekiz kemerli Thedora Kubbesi ve Mısırlı-lar Kubbesi bulunu-yor.
Midyat'ın tarihi ve kültürel geçmişi-nin izlerinde gezebi-leceğiniz Mort Smuni, Mor Barsavmo, Mor Ak-sanoya, Mor Sarbel, Mor Abra-ham ve Mor Sobo Kiliselerinin yanısıra Cevat Paşa, H. Abdurrah-man ve Ulu Camii gibi İslami eserler kentin çokkültürlü yapısının ka-nıtlarından.
Eski mahalleri tamamen SİT alanı ilan edilen ve koruma altına alınan Midyat'ta yeni yapılaşmaya izin verilmiyor. Kentin en yüksek binası olan İshak Bey Konağı aynı zamanda Devlet Konukevi.
Avlulu taş evleri, dar sokakları, gümüşleri, lezzetli bölge yemekleri ve yöre insanıyla Midyat, zengin ta-rihi ve kültürel geçmişini ziyaretçi-lerine cömertlikle sunuyor.q
Kentin adı İsa'dan önce 9. yüz-yıla ait Asur tabletlerine göre "Ma-ğara Kenti" anlamına gelen "Mati-ate"den geliyor. Yukarı Mezopo-tamya'nın önemli bir yerleşim mer-kezi özelliğine sahip olan Midyat; Akatlar, Asurlular, Hititler, Urartu-lar, Persler, Makedonyalılar ve Ro-malılar gibi uygarlıkların egemenliğine sahne olan bir kent. 640'lı yıllardan başlayarak Arap akıncıla-rın etkisi altına giren Midyat'ta, sı-rasıyla Emeviler, Abbasiler, Artuk-oğulları, İlhanlılar, Akkoyunlular ve Safeviler hüküm sürer. Özellikle Abbasilerin yöreye hakim olmasıyla birlikte çok geniş bir imar hareketi başlayan Midyat köylerinin büyük bir kısmı, Abbasilerin en parlak dö-nemini yaşadığı Sultan Harun Reşit zamanında kurulur.
Estel ve eski Mid-yat olarak bilinen ve birbirlerine 3 km. uzaklıktaki iki ayrı yerleşim yeri ve do-kuz mahalleden olu-şan Midyat'ın arazisi çıplak ve sert görü-nüşlü, kumlu, killi kal-kerli kapalı derin vadi ve tepelerden oluşu-yor. Karasal iklimin hakim olduğu Mid-yat'ta yağışlar genellikle ilkbahar ve sonbahar mevsimlerinde görülür. Yörenin bitki örtüsünü step şeklinde meşelikler oluşturu-yor.
Geçmişten günümüze Midyat in-sanı, geçim kaynağını çiftçilik, hayvan yetiştiriciliği ve el sanatlarından sağlar. Midyat'ın geleneksel el sa-natları taş işlemeciliği , gümüş işlemeciliği (telkari), bakırcılık, kilim dokuma, kumaş boyama, çömlekçilik, kuyumculuk günümüzde önemini korumaya devam ediyor. Eski çağlarda var olan gümüşçülük ve taş işçiliği Süryanilerin elinde yükselip bugüne gelmiş.
20. yüzyılın ilk yarısında Mid-yat'ta on bin kadar Süryani yaşı-yordu. 1960'lı yıllarda ekonomik nedenlerden ötürü başlayan Sürya-ni göçü 1970 ve 1980'li yıllarda terör nedeniyle daha da hız kazan-dı. Bugün kentte yaşayan Süryani aile sayısı 60'ı geçmiyor.
Midyat'ı çevreleyen bölge Sür-yanilerin kutsal toprakları kabul ediliyor. Kendi dillerinde "Turabdin" denen bölge Süryanice "Allah'ın kölelerinin dağı" anlamına geliyor. Süryanilerin dünyaca ünlü kutsal dini merkezlerinden olan Deyrul Umur Manastırı'nda Mer-yem Ana Kilisesi, Kırk Şehitler Kili-sesi, Kartminli Smuel Kilisesi sekiz kemerli Thedora Kubbesi ve Mısırlı-lar Kubbesi bulunu-yor.
Midyat'ın tarihi ve kültürel geçmişi-nin izlerinde gezebi-leceğiniz Mort Smuni, Mor Barsavmo, Mor Ak-sanoya, Mor Sarbel, Mor Abra-ham ve Mor Sobo Kiliselerinin yanısıra Cevat Paşa, H. Abdurrah-man ve Ulu Camii gibi İslami eserler kentin çokkültürlü yapısının ka-nıtlarından.
Eski mahalleri tamamen SİT alanı ilan edilen ve koruma altına alınan Midyat'ta yeni yapılaşmaya izin verilmiyor. Kentin en yüksek binası olan İshak Bey Konağı aynı zamanda Devlet Konukevi.
Avlulu taş evleri, dar sokakları, gümüşleri, lezzetli bölge yemekleri ve yöre insanıyla Midyat, zengin ta-rihi ve kültürel geçmişini ziyaretçi-lerine cömertlikle sunuyor.q